Maand van de Geschiedenis 2026

Hoe werd er in de middeleeuwen aangekeken tegen het moederschap? Wat werd er van vrouwen die moeder werden verwacht? En in hoeverre bepaalt dat onze eenentwintigste-eeuwse kijk op het moederschap? Die vragen onderzoekt de Spaanse hoogleraar geschiedenis María Jesús Fuente in haar boek Licht van mijn ogen. Ze concentreert zich op West-Europa en de landen rond de Middellandse Zee. Ze doet onderzoek naar zwangerschappen, bevallingen en het leven van moeders met kinderen. Daarbij maakt ze onderscheid tussen maatschappelijke positie en religie; het jodendom, het christendom en de islam. Licht van mijn ogen is het indrukwekkende resultaat van een carrièrelang onderzoek naar vrouwen en moeders in de middeleeuwen.

of bestel het e-book.

In Heksenjacht beschrijft de Zweedse historicus Dick Harrison de grote heksenprocessen en hekserijvervolgingen in Europa sinds de oudheid. Daarbij heeft hij extra aandacht voor de vervolgingen in West-Europa in de 16e en 17e eeuw.

Het beeld van ‘de heks’ had voor talloze onschuldige vrouwen verschrikkelijke consequenties. Zij werden verbannen, besmeurd, aangeklaagd, mishandeld, veroordeeld en vermoord. Soms omdat ze als vreemd of gevaarlijk werden gezien, vaak alleen omdat ze ‘anders’ waren dan de gevestigde samenleving. Om deze gebeurtenissen te kunnen begrijpen, is begrip van de tijdsgeest nodig. Dick Harrison werpt licht op de culturele en politieke omstandigheden die ten grondslag lagen aan het geloof in en vervolgen van heksen en hekserij en legt uit hoe in al deze gevallen tal van vrouwen de ideale zondebok bleken.

Harrison bewerkte de oorspronkelijke Zweedse editie speciaal voor de Nederlandstalige lezers met tal van voorbeelden uit Nederland en België.

Als scherpzinnige getuige van de wreedheden van oorlog, economische crises en ecologische rampen heeft de 104-jaar oude filosoof en socioloog Edgar Morin er fundamentele lessen uit getrokken, die licht werpen op het verleden en ons helpen de toekomst vorm te geven. Hij leert ons dat het onwaarschijnlijke kan gebeuren, dat vernietigers ook grote stichters kunnen zijn, dat mythen de werkelijkheid krachtig beïnvloeden, en dat één enkel individu soms de loop van de geschiedenis kan veranderen. Met een bijzonder levendige blik neemt Morin ons mee op de grote reis van de mensheid door de tijd, van de oudheid tot heden. Het onwaarschijnlijke kan gebeuren. En 15 andere lessen uit de geschiedenis is een diepgaande en persoonlijke reflectie op het verleden, gevoed door een onvergelijkbare menselijke en intellectuele ervaring en doordrenkt met wijsheid, inzicht en visie.

In de veertiende eeuw werd Europa getroffen door de grootste ramp uit zijn geschiedenis: de Zwarte Dood. In slechts vijf jaar tijd stierf een derde tot de helft van de bevolking. Maar deze catastrofe gaat niet alleen over ziekte en dood, het is een verhaal over angst, solidariteit, schuld en veerkracht. Op basis van bronnen uit de Arabische literatuur, documenten van koningen en pausen en ooggetuigenverslagen van gewone burgers laat bestsellerauteur en historicus Dick Harrison zien wat de impact van deze epidemie was op het dagelijks leven. Welke medicijnen en behandelingen gebruikten gewone mensen? Werkten de quarantainemethodes die gebruikt werden voor leprozen ook voor de pest? Wat was de invloed op politiek, wetenschap, kunst en literatuur? En bovenal wat maakt deze geschiedenis zo actueel?